Türkiyenin İlk Kadın Muhtarı

          12 KASIM 1933 –

           MUHTARLIK SEÇİMLERİ

 

“ Toplumun başarısızlığının asıl sebebi kadınlara olan bilgisizlikten gelir, bir toplumun bir organı faaliyette iken, diğer bir organı işlemez ise o toplum felç olur” sözleri, Mustafa Kemal’in, Kurtuluş Savaşı’nı omuz omuza verdiği Türk kadınına ne kadar büyük bir güven duyduğunun ifadesi.

Daha 1920’lerde her yolla Türk kadınının önemini vurgulayan Atatürk 1923 yılında, kadının erkekle birlikte sosyal hayata katılması yönünde “ endişesiz ve korkusuzca, daha dürüst olarak yürüyeceğimiz yol vardır. Türk kadınını çalışmamızda ortak yapmak, hayatımızı onunla birlikde yürütmek, Türk kadınını ilmi, ahlaki, sosyal, ekonomik hayatta erkeğin ortağı, Arkadaşı, yardımcısı ve koruyucusu yapmak yoludur” Cumhuriyetin kurucusu Atatürk döneminde, çok kısa sürede Türk kadınına tüm siyasi haklar tanındı. 1930’da, 1580 sayılı yasaile Türk kadınına ilk kez belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı tanınırken, 26 Ekim 1933 yılında 2349 sayılı kanunla da kadınlar köy ihtiyar heyetlerine ve muhtarlığa seçme ve seçilme haklarını elde ettiler. Siyasi hakların son halkası nı da, 5 Aralık 1934 yılında çıkan Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun, 22 yaşını bitiren kadın-erkek her Türk’e milletvekili seçme ve 30 yaşını bitiren kadın-erkek her Türk’e milletvekili seçilme hakkı tanıyan maddeleri oluşturdu. 1935 yılında yapılan ilk genel seçimde 18 kadın milletvekili TBMM’ye girdi....

 

Bugünkü mecliste bile ulaşılamayan bu rakamı 70 yıl öncesinin tablosunda görmek, Türk kadınının gücünde korkuyu hissetmek mi, yoksa bir haksızlığın ürünümü acaba?

1935 seçimlerinde TBMM’ne Aydın’dan kadın milletvekili gönderememişiz ama Karpuzlunun köyünden Cumhuriyetin ilk kadın muhtarını çıkarmışız. Kadınımıza gurur veren haberi o günün tazeliği ile bir kez daha okuyalım.     

 

 

           İLK KADIN MUHTAR

            

               12 Kasım 1933

            

  442 Sayılı Köy kanununun 20. ve 30. maddesini değiştiren 28.l0.1933 tarih ve 2329 sayılı kanunun ilk tatbiki Aydın Vilayetine bağlı Çine kazasının, Karpuzlu nahiyesi merkezinin “Demir dere” köyünde gerçekleşmiş. Cumhuriyetin 10. yılında açık bulunan Nahiye Muhtarlığına beş yüze yakın müntahip (seçmen)’in iştirakiyle kurulan köy derneği tarafından, Okur- yazar olan ve 32 yaşında bulunan İbrahim kızı Gül ( Esin) hanım seçilmiştir.    

                                                                 

                                          16 İkinci Teşrin evvel -1933

                                           Hâkimiyeti-Milliye Gazetesi

                        “Taşra Postası- Aydın mektubu” köşesi

                                                       

 

8        Teşrinsani 1933 – Muhtarın Telgrafı 

 

ANT - HALK EVİ GAZETESİNE

 TÜRK KADINLIĞINA VE HEMŞERİLERİME ÖZ YÜREKTEN SELAMLARIM.

                                         

                                               Karpuzlu Merkez Muhtarı

                                               İbrahim Kızı- GÜL

 

11 Aralık 1933 – Ant Gazetesinden Büyük başlık.

 

  BÜYÜK İNKİLABIN İLK KADIN MUHTARI, VAZİFEN KUTLU VE MUTLU OLSUN”

 

TBMM’sine Milletvekili, Bakan ve Meclis Başkan vekili veren bu şirin ilçemizde, siyasetin ilk meşalesini yakan Kadın muhtarımızı rahmetle anıyorum. Güller içinde uyusun. 

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !